KOLESİSTEKTOMİ, SAFRA KESESİNİN ALINMASI

Genç cerrahlar, bilginin deneyim eksikliğini telafi edilebileceğine inanmakta yanılıyorlar; eski cerrahlar, deneyimin bilgi eksikliğini telafi edebileceğine inanmakta yanılıyorlar.

                                                                                              Mark M. Ravitch (1910–1989)


Ameliyathanedeki en önemli kişi hastadır.

                                                                                    Russell John Howard (1875–1942)

Genel Bilgiler

  • Kolesistektomi, safra kesesinizin alınması ameliyatı karaciğerinizin hemen altında, karnınızın sağ üst tarafında bulunan armut biçimli bir organ olan safra kesenizi çıkarmak için yapılan cerrahi bir işlemdir. Safra keseniz, karaciğerinizde üretilen bir sindirim sıvısı olan safrayı toplar ve depolar.

  • Kolesistektomi yaygın bir ameliyattır ve sadece küçük bir komplikasyon riski taşır. Çoğu durumda, kolesistektominizin aynı günü veya ertesi günü eve gidebilirsiniz.

  • Kolesistektomi karnınızın içini görmek ve safra kesesini çıkarmak için dört küçük delikten küçük bir video kamera ve özel cerrahi aletler sokarak gerçekleştirilir. Bizler buna laparoskopik kolesistektomi deriz ve kapalı yöntem diye ifade edilir.

  • Bazı durumlarda, safra kesesini çıkarmak için büyük bir kesi kullanılabilir. Buna açık kolesistektomi denir.

  • Tüm safra kesesi ameliyatları (kanser çeşitleri hariç) kapalı planlanmaktadır ancak kapalı bitecek diye kesin bir söz verilemez. Hastaya zarar vermemek için, cerrah kendini güvende hissetmediği durumlarda ya da ameliyatta bir komplikasyon gerçekleştiğinde açığa geçilebilir.

Safra kesesi neden alınır?

  • Özetle suçluysa alınması gerekir. Yani başımıza iş açtıysa alınması şarttır. ANCAK SESSİZ SESSİZ DURAN, ŞANS ESERİ SAPTANAN, ŞİKAYETE YOL AÇMAYAN SAFRA KESESİ TAŞLARINDA BAZI DURUMLAR HARİCİNDE KOLESİSTEKTOMİ AMELİYATI YAPMAMAKTAYIZ.

  • Safra kesesinde safra taşları (kolelitiazis)

  • Safra kanalındaki safra taşları (koledokolitiazis)

  • Safra kesesi iltihabı (kolesistit)

  • Büyük safra kesesi polipleri

  • Safra taşlarına bağlı pankreas iltihabı (pankreatit)

  • Şişmanlık, obezite ve obezite ameliyatları safra kesesi taşları için risk faktörüdür ve sonrasında safra taşınız oluşabilir. Kolesistektomi önerilecektir. 


Ameliyatın riskleri nelerdir?

  • Hiçbir ameliyat masum değildir, sadece komplikasyon oranları düşük olan ameliyatlar vardır. Hiçbir şeyin olma ihtimali olan bir ameliyat tanımlanmamıştır.  Sadece çok düşük risklilerdir ve göz ardı edilebilirler ancak yine de bilgilendirilmeniz gerekmektedir.

  • Safra sızıntısı olabilir, safra kanalının bağlanması sonrası açılmaya bağlı da olabilir, cerrahınızın tercihi ile kapatmayıp diren ile takip etme kararı aldığı bazı durumlarda da olabilir. Bu konuda size ameliyat sonrası bilgi verecektir.

  • Kanama

  • Enfeksiyon, özellikle acile çok başvuru olmuş ataklı safra keselerinde görülür.

  • Safra kanalı, karaciğer ve ince bağırsak gibi yakın yapılarda yaralanma. En istenmeyen yaralanmalardır hem cerrahı hem hastayı uzun ve zorlu bir sürece sokabilir. Sıklıkla hekim hatası değil bir komplikasyondur.

  • Kan pıhtıları ve zatürree gibi genel anestezi riskleri

  • Komplikasyon riskiniz genel sağlığınıza ve kolesistektominizin nedenine bağlıdır.

Sizi ameliyat sürecinde neler bekliyor?

  • Ameliyat öncesi

    • Kolesistektomi genel anestezi kullanılarak yapılır, bu nedenle işlem sırasında farkında olmazsınız. Anestezi ilaçları kolunuzdaki bir damar yoluyla verilir. İlaçlar etkisini gösterdiğinde, sağlık ekibiniz nefes almanıza yardımcı olmak için boğazınıza bir tüp yerleştirecektir. Cerrahınız daha sonra laparoskopik veya açık bir prosedür kullanarak kolesistektomiyi gerçekleştirir.

  • Ameliyat sırasında

    • Durumunuza bağlı olarak cerrahınız iki cerrahi yaklaşımdan birini önerecektir:

      • Kapalı yöntem

        • Laparoskopik kolesistektomi sırasında cerrah karnınızda dört küçük kesi yapar. Kesiklerden birinden karnınıza küçük bir video kameralı bir tüp yerleştirilir. Cerrahınız, safra kesenizi çıkarmak için karnınızdaki diğer kesilerden girilen cerrahi aletleri kullanırken ameliyathanede bir video monitörü izler. Bu monitöre bakarak ameliyatınızı yapar.

        • Laparoskopik kolesistektomi herkes için uygun değildir. Bazı durumlarda cerrahınız laparoskopik bir yaklaşımla başlayabilir ve önceki ameliyatlardan veya komplikasyonlardan kaynaklanan durumlar nedeniyle daha büyük bir kesi yapmayı gerekli görebilir.

      • Geleneksel (açık) kolesistektomi

        • Açık kolesistektomi sırasında cerrah, sağ tarafınızdaki kaburgalarınızın altında karnınızda yaklaşık 15 santimetrelik bir kesi yapar. Karaciğerinizi ve safra kesenizi ortaya çıkarmak için kas ve doku geri çekilir. Cerrahınız daha sonra safra kesesini çıkarır.

  • Ameliyattan sonra

    • Anestezi ilaçları etkisini yitirdikçe bir iyileşme alanına götürüleceksiniz. Ardından iyileşmeye devam etmek için bir hastane odasına götürüleceksiniz. Kurtarma, prosedürünüze bağlı olarak değişir:

    • Laparoskopik kolesistektomi. Bazen hastanede bir gece kalmak gerekmesine rağmen, insanlar genellikle ameliyatları ile aynı gün evlerine gidebilirler. Genel olarak, acı çekmeden yiyip içebildiğiniz ve yardımsız yürüyebildiğiniz zaman eve gitmeyi bekleyebilirsiniz. Tamamen iyileşmesi yaklaşık bir hafta sürer.

    • Açık kolesistektomi. Hastanede iyileşmek için iki veya üç gün geçirmeyi bekleyin. Evde bir kez, tamamen iyileşmesi dört ila altı hafta sürebilir.

Sonuçlar

  • Çoğu insan kolesistektomiden sonra sindirim sorunları yaşamaz. Safra keseniz sağlıklı sindirim için şart değildir. Bazı insanlar, genellikle zamanla düzelen ara sıra yumuşak dışkı yapabilir. Ameliyat sonrası takiben bağırsak alışkanlıklarınızdaki değişiklikleri veya yeni semptomları doktorunuzla tartışın.

  • Kolesistektomiden sonra normal aktivitelere ne kadar çabuk dönebileceğiniz, cerrahınızın hangi yöntemi kullandığına ve genel sağlığınıza bağlıdır. Laparoskopik kolesistektomi geçiren kişiler birkaç gün içinde işlerine geri dönebilirler. Açık kolesistektomi geçirenlerin işe dönmeye yetecek kadar iyileşmesi için bir hafta veya daha fazla zamana ihtiyacı olabilir.

Önemli Not, lütfen okuyun

  1. Şans eseri saptanmış, başka bir şikâyet nedeni ile görülmüş, şikâyete yol açmayan safra kesesi taşları bazı durumlar hariç (tümör şüphesi ve düşüncesi) ameliyat edilmesine gerek yoktur. Bu senin sonra başına iş açar tarzı yaklaşım doğru değildir.  Bunu yerine hekiminiz size safra kesesine bağlı artık bu şikâyetlere yol açacak belli ki dediğimiz tarzda şikayetlerden bahsediyorsa ve bunlar sizde farkında olmadan varsa, ameliyat düşünülebilir.,

  2. Gastrit ağrısı da safra kesesi ağrısı ile karışabilir. Gastrit nedeni ile hastaneye başvurursunuz ve sonrasında yapılan ultrason görüntülemesinde safra kesesinde taş saptanabilir ve safra keseniz suçlu ilan edilebilir. Halbuki suç midedendir. Bu durumda doktorunuz şüphe ediyorsa gastroskopi (midenizin kamera ile incelenmesini) isteyebilir. Bu sizi gereksiz ameliyattan korumak içindir. Gastroskopide mide iltihabı-ülseri çıkmışsa önce bunu tedavi edip şikâyetlerinizin geçip geçmediğini soracaktır. Geçmediyse suçlu safra kesesidir.